Wanneer ben jij als zzp’er aansprakelijk?

Als (zelfstandig) ondernemer moet je soms risico's nemen, maar liever niet op het gebied van aansprakelijkheid. Een ongeluk zit ten slotte in een klein hoekje. Schade of een ongeval gebeurt altijd onverwachts en de financiële impact kan groot zijn. Voor de kosten hoef je het niet te laten. Rond de € 10 - € 30 per maand kan je voor veel beroepen al een aansprakelijkheidsverzekering afsluiten. Veel zzp'ers denken hier echter pas over na wanneer ze al aansprakelijk zijn gesteld, maar dan is het vaak te laat.

Het is daarom belangrijk om vanaf de start van je bedrijf na te denken over de mogelijke vormen van aansprakelijkheid en hoe je jezelf hiertegen kunt beschermen. Als zzp'er ben je namelijk niet automatisch beschermd tegen schadeclaims of juridische geschillen, maar ben je zelf verantwoordelijk voor het beperken van risico's. Door tijdig de juiste verzekeringen af te sluiten, kun je veel problemen en onverwachte kosten voorkomen. Laat je hier goed over informeren. Bel bijvoorbeeld met de specialisten van Centraal Beheer, zij helpen je graag verder.

Wat betekent aansprakelijkheid eigenlijk?

Als zzp'er kun je aansprakelijk worden gesteld als iemand schade lijdt door iets wat jij hebt gedaan of nagelaten. Dat kan op verschillende manieren gebeuren:

• Schade aan spullen of personen tijdens je werk
• Schade door een product dat je levert
• Juridische conflicten met opdrachtgevers (over bijvoorbeeld afspraken of betalingen)

Dit geldt ongeacht hoe groot je onderneming is en geldt juist óók als je vanuit huis werkt of voor uitzonderlijke opdrachten. Wat goed is om te weten is dat je privéverzekering je zakelijke aansprakelijkheid niet dekt. Als je schade veroorzaakt met je werk, zal je particuliere aansprakelijkheidsverzekering die niet vergoeden.

Algemene voorwaarden: jouw basisbescherming

Een van de meest onderschatte onderdelen van je onderneming zijn algemene voorwaarden. Dit zijn de standaardregels die je toepast bij elke opdracht, over wat je doet, wat je niet doet, hoe je betaald wilt worden en hoe eventuele schade wordt afgehandeld.

Goede algemene voorwaarden:

• zorgen ervoor dat afspraken duidelijk zijn van tevoren;
• beperken je aansprakelijkheid waar mogelijk binnen de grenzen van de wet;
• en voorkomen misverstanden of langdurige conflicten.

TIP Het kopiëren of knippen/plakken van algemene voorwaarden van anderen of uit online templates is niet altijd slim. Iedere onderneming is anders, en jouw voorwaarden moeten passen bij jouw manier van werken en jouw risico's. Het blind overnemen van teksten kan je juist kwetsbaar maken bij een claim.

Wanneer is een bedrijf aansprakelijk?

Een bedrijf kan aansprakelijk worden gesteld als er schade ontstaat door jou of iemand die jij inschakelt tijdens de uitvoering van je werk. Dit heet ‘verwijtbaar handelen’. Wanneer je tijdens werkzaamheden schade veroorzaakt, valt dit onder algemene aansprakelijkheid. Heb je personeel in dienst? Dan krijg je ook te maken met werkgeversaansprakelijkheid. Lever of verkoop je producten? Dan geldt er mogelijk productaansprakelijkheid. Aansprakelijkheid wordt volgens de wet bepaald en is niet afhankelijk van je verzekering.

Algemene aansprakelijkheid
Algemene aansprakelijkheid gaat over schade aan personen of spullen door jouw werk. Een paar voorbeelden:

• Je stoot tijdens een klantbezoek een dure laptop van het bureau.
• Je morst koffie over apparatuur van een opdrachtgever.
• Een door jou ingehuurde onderaannemer veroorzaakt schade bij een klant, omdat hij een zware ladder op een geparkeerde auto laat vallen.
• Tijdens een evenement dat jij organiseert, raakt een bezoeker gewond door een onveilige situatie.

Wat valt niet onder algemene aansprakelijkheid?
Als ondernemer kun je alleen de gevolgen van verwijtbaar handelen verzekeren, niet het werk zelf. Dat hoort bij je ondernemersrisico.

Stel:

• Je levert een website op, maar door een programmeerfout werkt een functionaliteit niet goed.
• Je geeft advies dat achteraf onvolledig blijkt.
• Je levert drukwerk dat niet voldoet aan de afgesproken kwaliteit.
• Je bent schilder, maar na enkele weken begint de verf af te bladderen door slechte kwaliteit verf.

De kosten om je eigen werk te herstellen of opnieuw uit te voeren, zijn in principe voor eigen rekening. Ontstaat er door die fout extra schade bij de klant (bijvoorbeeld dataverlies of beschadigde apparatuur), dan kan die gevolgschade mogelijk wel onder je aansprakelijkheidsverzekering vallen.

Werkgeversaansprakelijkheid
Werk je alleen? Dan heb je hier meestal niet mee te maken. Maar zodra je personeel in dienst neemt, ben je verantwoordelijk voor een veilige werkomgeving. Dat geldt in alle branches, bijvoorbeeld:

• Een medewerker glijdt uit over een natte vloer en loopt een hersenschudding op.
• Een medewerker krijgt fysieke klachten door een slecht ingericht werkplek. 
• Een medewerker krijgt een burn-out door structureel te hoge werkdruk.

Als werkgever moet je kunnen aantonen dat je voldoende maatregelen hebt genomen om schade te voorkomen.

Wat valt niet onder werkgeversaansprakelijkheid?
Wanneer een werknemer bewust veiligheids- of instructiemaatregelen negeert die jij duidelijk hebt gecommuniceerd en gefaciliteerd, ben je niet automatisch aansprakelijk. Denk bijvoorbeeld aan:

• Een medewerker die verplichte veiligheidsinstructies niet opvolgt.
• Een medewerker die beschermingsmiddelen, zoals veiligheidsschoenen met stalen neuzen, niet gebruikt terwijl die wel zijn verstrekt.

Toch ligt de bewijslast bij de werkgever, dus duidelijke afspraken en vastgelegde procedures zijn belangrijk.

Productaansprakelijkheid
Verkoop je producten? Dan kun je aansprakelijk zijn als een product schade veroorzaakt. Dat geldt bijvoorbeeld voor:

• Fysieke producten in een webshop
• Cosmetica of voedingsmiddelen
• Elektronica of accessoires
• Eigen merkproducten (private label)

Komen de producten uit de EU? Dan is meestal de producent of EU-importeur aansprakelijk. Importeer je producten van buiten de EU? Dan word jij juridisch gezien als producent en kun je aansprakelijk worden gesteld. Een voorbeeld: je verkoopt elektrische apparaten die je hebt ingekocht bij een Chinese fabrikant en één daarvan veroorzaakt brand door kortsluiting. Dan ben jij als ondernemer aansprakelijk voor de schade. Je kunt in dat geval niet verwijzen naar de Chinese fabrikant.

Dit is een misvatting die we vaak horen. Veel zzp’ers denken dat ze weinig aansprakelijkheidsrisico lopen en dat schadeclaims niet hoog zullen oplopen. In de praktijk kan er echter altijd iets gebeuren wat je niet hebt voorzien, en de kosten kunnen dan flink oplopen. Juist voor zzp'ers kan dit zwaar wegen, omdat de financiële buffer vaak kleiner is dan bij grote bedrijven. Grotere bedrijven zijn vaak beter voorbereid op aansprakelijkheidsrisico’s en moeten aan strengere regels voldoen.

Je bent aansprakelijk gesteld, wat nu?

Als je aansprakelijk wordt gesteld, meld de schade dan zo snel mogelijk bij je verzekeraar. Veel verzekeraars en tussenpersonen, zoals Centraal Beheer, bieden de mogelijkheid om schade eenvoudig online te melden. Het is ook verstandig om alvast contact op te nemen als je verwacht aansprakelijk gesteld te worden.

Beoordeling door de verzekeraar

Je verzekeraar beoordeelt de claim. Als je bedrijf inderdaad aansprakelijk is, wordt de zaak geregeld met de gedupeerde. Als de verzekeraar oordeelt dat je bedrijf niet aansprakelijk is, wordt de claim afgewezen.

Voor de rechter

Direct regelen of advies nodig?

Direct een aansprakelijkheidsverzekering regelen doe je eenvoudig via Centraal Beheer
Wil je zelf je aansprakelijkheidsverzekering eenvoudig online afsluiten? Bekijk welke verzekering het beste bij jou past en regel het bij Centraal Beheer. Heb je nog een vraag? Bel dan gerust met een van de specialisten bij Centraal Beheer via (055) 579 8600.

Bekijk de zakelijke aansprakelijkheidsverzekering van Centraal Beheer

Advies via de Verzekeringshelpdesk
Aansprakelijkheid kan ingewikkeld zijn, en niet alle schades zijn per definitie verzekerd. Twijfel je wanneer je bedrijf aansprakelijk kan worden gesteld of wil je zeker weten of je goed bent verzekerd? Neem dan contact op met een verzekeringsadviseur via Het Ondernemerscollectief.